INFORMATIE IN VERBAND MET HET GEMEENSCHAPSRECHT

Sinds 1 januari 1992 mogen burgers uit alle landen van de Europese Unie en de Europese Economische Ruimte in iedere lidstaat werken.

Als werknemer in loondienst zijn zij aan dezelfde wetgeving onderworpen en genieten zij dezelfde voordelen als binnenlandse werknemers.

Alle EU-burgers kunnen gebruik maken van de arbeidsbemiddelingsbureaus.

DEZELFDE BEHANDELING ALS BINNENLANDSE WERKNEMERS

Waar u ook woont, als werknemer uit de Europese Unie hebt u het recht om in iedere andere lidstaat arbeid in loondienst te verrichten onder dezelfde voorwaarden als binnenlandse werknemers. Het principe van gelijke behandeling geldt voor alle arbeidsvoorwaarden en –omstandigheden (bijvoorbeeld: beloning, ontslag of arbeidsreïntegratie in geval van werkloosheid).

Gelijke behandeling bij de toegang tot de arbeidsmarkt houdt ook in dat u evenveel aanspraak kunt maken op een baan in een andere lidstaat als binnenlandse werkzoekenden. Nationale bepalingen die het aantal of percentage banen voor buitenlanders beperken, zijn op u niet van toepassing. Als ondernemingen een minimumpercentage aan binnenlandse werknemers in dienst moeten hebben om in een lidstaat bepaalde voordelen te kunnen ontvangen, wordt u bijgevolg tot de binnenlandse werknemers gerekend.

Volgens de EU-wegteving zijn bepalingen in collectieve of bijzondere arbeidsovereenkomsten of in andere collectieve regelingen over de toegang tot de arbeidsmarkt, de arbeidsplaats, de beloning, de overige arbeidsvoorwaarden of de ontslagvoorwaarden bovendien nietig als zij voorwaarden bevatten of toestaan die discriminerend zijn voor werknemers uit andere lidstaten.

WERVINGSVOORWAARDEN

De regelgeving van de lidstaten mag niet leiden tot discriminatie van burgers uit andere EU-lidstaten of tot een beperking van hun toegang tot de arbeidsmarkt. Zo mogen de lidstaten geen speciale wervingsprocedures voor EU-burgers voorschrijven of beperkingen stellen aan de bekendmaking van vacatures in de pers of via andere media waardoor de kansen van EU-burgers afnemen. Zij mogen evenmin eisen dat werkzoekenden ingeschreven zijn in een arbeidsbureau of een bepaalde woonplaats hebben om voor een baan in aanmerking te komen.

Voor de indienstneming of de werving van een werkzoekende uit een ander lidstaat mogen geen medische, beroeps- of andere criteria gelden die discriminerend zijn op grond van nationaliteit, in vergelijking met de criteria voor nationale werkzoekenden.

Een werkzoekende die een aanbod krijgt van een werkgever uit een andere lidstaat, kan echter worden gevraagd om een bekwaamheidsproef af te leggen, als de werkgever dat uitdrukkelijk in zijn aanbod vermeldt.

VEREISTE VAKBEKWAAMHEID VOOR EEN BETREKKING

Om in aanmerking te komen voor een baan kunnen bepaalde beroepskwalificaties of diploma's, beroepservaring of talenkennis vereist zijn.

Talenkennis

Voor een bepaalde betrekking kan talenkennis, bijvoorbeeld voldoende kennis van de landstaal, een vereiste zijn. De gevraagde talenkennis moet dan wel in verhouding staan tot de te verrichten taken en redelijkerwijze noodzakelijk zijn om deze correct uit te voeren. Volgens EU-recht kunnen de lidstaten een beleid voeren ter bescherming of bevordering van een landstaal, maar dat mag niet leiden tot discriminatie van burgers van andere lidstaten. Op grond van het beginsel van niet-discriminatie mag men bijvoorbeeld niet eisen dat de gevraagde talenkennis is verworven op het grondgebied van de lidstaat of dat sollicitanten een specifieke moedertaal hebben.

Beroepservaring

Beroepservaring die in andere lidstaten is opgedaan, moet in aanmerking worden genomen en moet op dezelfde manier worden beoordeeld als ervaring die op het eigen grondgebied is opgedaan.

Bij de beoordeling van een sollicitant of de berekening van bepaalde voordelen (beloning of rang bijvoorbeeld), moet de werkervaring die in een vergelijkbaar vakgebied in een andere lidstaat is opgedaan op dezelfde manier worden gewaardeerd als ervaring die in het gastland is opgedaan.

Erkenning van diploma's

Diploma's kunnen wederzijds erkend worden. Hiervoor bestaan specifieke procedures.

Een bijzonder geval: toegang tot overheidsbetrekkingen

Het beginsel van de gelijke behandeling en het verbod op discriminatie op grond van nationaliteit gelden eveneens voor betrekkingen in de overheidssector: in overheidsbedrijven (commerciële ondernemingen, telecombedrijven, openbaarvervoersbedrijven), in overheidsorganen en openbare instellingen (universiteiten, openbare ziekenhuizen, onderzoeksinstituten) en in overheidsdiensten.

De lidstaten kunnen bepaalde betrekkingen echter nog voorbehouden aan eigen onderdanen. Dat kan alleen voor betrekkingen in overheidsdienst die verband houden met de uitoefening van het openbaar gezag en de bescherming van de algemene belangen van de staat of van lagere overheden zoals bijvoorbeeld gemeentebesturen. Deze criteria moeten van geval tot geval worden bekeken volgens de aard van de taken en de verantwoordelijkheid die verbonden is aan de betrekking is kwestie.

Men mag aannemen dat specifieke betrekkingen bij de staat en bij vergelijkbare instanties zoals de strijdkrachten, de politie en andere ordehandhavers, de magistratuur, de belastingdienst en de diplomatie mogen worden voorbehouden aan eigen onderdanen, met uitsluiting van alle overige EU-burgers. Niet alle betrekkingen op deze gebieden houden echter verband met de uitoefening van het openbaar gezag en de bescherming van de algemene belangen: administratieve taken, technisch advies en onderhoud bijvoorbeeld. Die betrekkingen mogen dus niet worden voorbehouden aan eigen onderdanen. Het vrije verkeer van werknemers in de overheidssector staat los van specifieke sectoren, maar hangt alleen af van de aard van de betrekking.

WERKLOOSHEIDSUITKERING

Iedere werknemer die in het gastland zijn baan verliest, ontvangt een werkloosheidsuitkering onder dezelfde voorwaarden als binnenlandse werknemers.

Als u reeds werkloos bent, kunt u vragen dat de uitkering die u in uw land herkomst geniet, gedurende een periode van hoogstens drie maanden wordt overgemaakt, maar dit moet voor uw vertrek gebeuren volgens de wetgeving van uw land van herkomst. U moet voor uw vertrek minstens 4 weken als werkloze ingeschreven zijn en het plaatselijke arbeidsbureau minstens 2 tot 4 weken vooraf inlichten, zodat er tijd is voor de administratieve afhandeling. Zorg indien mogelijk voor een postadres in het gastland. Daarenboven moet u zich binnen 7 dagen na aankomst in die lidstaat laten inschrijven bij het nationaal arbeidsbureau.

WERKVERGUNNING

Burgers van de Europese Unie en de Europese Economische Ruimte zijn vrijgesteld van de visum- en paspoortplicht en van medische controle bij aankomst in een andere EU-lidstaat. Met uw identiteitskaart krijgt u toegang en kunt u zich gedurende drie maanden vrij bewegen, wat nuttig is als u tijdelijk werk vindt of een baan zoekt.

Burgers van de Europese Unie en de Europese Economische Ruimte hebben geen werkvergunning nodig en kunnen de beroepsactiviteit van hun keuze uitoefenen. Zodra zij echter een baan hebben gevonden en uiterlijk drie maanden na aankomst, moeten zij een verblijfskaart van een onderdaan van een EU-lidstaat aanvragen.

Die is 5 jaar geldig en kan van rechtswege worden verlengd.